Καρδιολογικό Βήμα

Πρόληψη και θεραπεία καρδιοπαθειών

Ανεργία και υγεία

Οι άνθρωποι που χάνουν τη δουλειά τους γιατί η εταιρία τους κλείνει ή επειδή απολύονται, αντιμετωπίζουν σημαντικά μεγαλύτερο κίνδυνο να χειροτερεύσει η υγεία τους. Ακόμα κι αν βρουν άλλη δουλειά σχετικά γρήγορα, παρόλα αυτά είναι πιθανό να εμφανίσουν νέα προβλήματα, όπως η υπέρταση, το έμφραγμα, το εγκεφαλικό, η αρθρίτιδα, ο διαβήτης ή ψυχιατρικά προβλήματα, δηλαδή καταστάσεις που όλες σχετίζονται με το αυξημένο στρες, σύμφωνα με μια νέα αμερικανική επιστημονική μελέτη.

    Σε μερικές περιπτώσεις, οι πιθανότητες εμφάνισης μιας νέας ασθένειας λόγω απώλειας της θέσης εργασίας, αυξάνουν κατά 50% έως 80%. Η μελέτη, που δημοσιεύεται στο περιοδικό δημογραφίας "Demography", έγινε από τη Σχολή Δημόσιας Υγείας του πανεπιστημίου Χάρβαρντ με επικεφαλής την Κέιτ Στράλι.
    Προηγούμενες έρευνες είχαν επίσης επισημάνει ότι υπάρχει σχέση ανάμεσα στην απώλεια δουλειάς και στην κακή υγεία, αν και κυρίως από την αντίστροφη πλευρά: όσοι έχουν κακή υγεία, είναι κατά 40% πιθανότερο να χάσουν τη δουλειά τους. Η νέα μελέτη δείχνει ότι ισχύει και το αντίστροφο: όσοι χάνουν την δουλειά τους, μπορεί να δουν την υγεία τους να χειροτερεύει.
    Η επίπτωση αυτή, όπως διαπιστώθηκε, ισχύει τόσο για τους υπαλλήλους γραφείων και καταστημάτων (τριτογενής τομέας υπηρεσιών), όσο και για τους εργάτες των εργοστασίων (δευτερογενής τομέας μεταποίησης), αλλά είναι αρκετά πιο έντονη στους δεύτερους, χωρίς οι ερευνητές να μπορούν να καταλάβουν τους λόγους γι' αυτό (ίσως επειδή είναι δυσκολότερο να βρει δουλειά ένας βιομηχανικός εργάτης).
    Σύμφωνα με την έρευνα, αν ο εργαζόμενος μείνει στο δρόμο, χωρίς να φταίει ο ίδιος, απλώς πέσει θύμα των συνθηκών της αγοράς και των επιλογών των ιδιοκτητών μιας επιχείρησης, τότε η πιθανότητα να του παρουσιαστεί μια νέα ασθένεια αυξάνεται κατά 54% - 83%. Ακόμα και όταν βρει μια νέα δουλειά, το άγχος που συνδέεται με αυτήν, συνεχίζει να επιδρά αρνητικά στην υγεία του.

Ο ύπνος λύνει προβλήματα

Όταν κοιμόμαστε μπορεί πραγματικά να λυθούν τα προβλήματα, λένε οι επιστήμονες που διαπίστωσαν ότι ένας υπνάκος κατά τον οποίον μάλιστα ονειρευόμαστε ενισχύει τις δημιουργικές μας ικανότητες.

Οι επιστήμονες μελέτησαν το κατά πόσο "επωάζοντας" ένα πρόβλημα, αποκτούμε βαθύτερη κατανόησή του και διαπίστωσαν ότι αυτό πράγματι συμβαίνει, ειδικά όταν αυτός που κοιμάται εισέρχεται στη φάση του ύπνου που είναι γνωστή ως REM, δηλαδή τη φάση κατά την οποία ονειρευόμαστε περισσότερο.

Οι εθελοντές που συμμετείχαν στο πείραμα είχαν εισέλθει στο στάδιο REM του ύπνου ( γνωστό και ως "ύπνος γρήγορων κινήσεων των ματιών") μπόρεσαν στη συνέχεια να λύσουν ένα νέο πρόβλημα με παράλληλη σκέψη.

Το πρωί της ημέρας που θα γινόταν το πείραμα, δόθηκαν μία σειρά από προβλήματα προς επίλυση στους 77 εθελοντές, με την εντολή να τα επεξεργάζονται μέχρι το μεσημέρι είτε αναπαυόμενοι, είτε παίρνοντας έναν υπνάκο παρακολουθήμενοι όμως από τα μηχανήματα των επιστημόνων.

Σε σύγκριση με την ανάπαυση και με τον μη REM ύπνο, ο ύπνος REM αυξάνει τις πιθανότητες επίλυσης ενός προβλήματος.

Η έρευνα του πανεπιστημίου της Καλιφόρνια έδειξε ότι οι εθελοντές που εισέρχονταν στο στάδιο REM στη διάρκεια του ύπνου τους βελτίωσαν την ικανότητά τους για την δημιουργική επίλυση προβλημάτων κατά περίπου 40%.

Τα πορίσματά τους υποδηλώνουν ότι δεν είναι μόνο ο ύπνος ή η διάρκεια του χρόνου που θεωρούνται σημαντικά για την επίλυση ενός προβλήματος, αλλά η ποιότητα του ύπνου.

Λιποπρωτεΐνη Α

Δανοί ερευνητές δήλωσαν ότι βρήκαν τις ισχυρότερες μέχρι σήμερα ενδείξεις πως μια συνήθως αγνοημένη μορφή χοληστερίνης, η λιποπρωτεΐνης "α", μπορεί να προκαλέσει εμφράγματα.
    Η έρευνα δημοσιεύτηκε στο περιοδικό της Αμερικανικής Ιατρικής Ένωσης, σύμφωνα με το πρακτορείο Ρόιτερ. Σύμφωνα με τη νέα μελέτη, οι άνθρωποι που έχουν τα υψηλότερα επίπεδα αυτής της ελάχιστα κατανοητής λιποπρωτεΐνης, έχουν διπλάσιο ή και τριπλάσιο κίνδυνο εμφράγματος. Τα επίπεδα αυτά διαφέρουν πολύ από άνθρωπο σε άνθρωπο, μέχρι και 1.000 φορές!
    Οι στατίνες, τα συνήθη φάρμακα που εκατομμύρια άνθρωποι με υψηλή χοληστερίνη σε όλο τον κόσμο παίρνουν για να μειώσουν τον κίνδυνο εμφράγματος και εγκεφαλικού, δεν επιδρούν στη λιποπρωτεΐνη "α", κατά τον υπεύθυνο της έρευνας Borge Nordestgaard του Πανεπιστημιακού Νοσοκομείου της Κοπεγχάγης, ο οποίος εξέφρασε την ελπίδα ότι η νέα ανακάλυψή μπορεί να δώσει το έναυσμα για να αναπτυχθούν νέα φάρμακα καταπολέμησης της χοληστερίνης.
    Η λιποπρωτεΐνη "α" είναι μια από τις πολλές μορφές της χοληστερίνης, οι οποίες βρίσκονται στο αίμα και το επίπεδό της καθορίζεται σε πολύ μεγάλο βαθμό από γενετικούς παράγοντες. Σύμφωνα με την έρευνα, η αυξημένη παρουσία της λιποπρωτεΐνης "α" πιθανώς μπορεί να εξηγήσει γιατί οι στατίνες δεν έχουν αποτέλεσμα σε μερικούς ανθρώπους. Οι στατίνες κατά βάση μειώνουν το επίπεδο της "κακής" χοληστερίνης (της χαμηλής πυκνότητας λιποπρωτεΐνης-LDL).
    Οι δανοί ερευνητές ανέλυσαν τα γονίδια 45.000 ανδρών και γυναικών που έδωσαν δείγματα αίματος το 1976, μελέτησαν τα επίπεδα της λιποπρωτεΐνης και έκαναν νέα ανάλυση των ατόμων αυτών το 2007. Όπως διαπιστώθηκε, τα άτομα με τα υψηλότερα επίπεδα λιποπρωτεΐνης "α" είχαν τα περισσότερα εμφράγματα. Μια συγκεκριμένη γονιδιακή παραλλαγή βρέθηκε ότι ευθύνεται για το ένα τέταρτο περίπου του υψηλού επιπέδου της λιποπρωτεΐνης "α".
    "Η λιποπρωτεΐνη ''α'' θεωρείτο εδώ και πολύ καιρό ένας παράγων κινδύνου, όμως οι άνθρωποι δεν την έπαιρναν πολύ στα σοβαρά, γιατί δεν θεωρούσαν ότι προκαλεί εμφράγματα", δήλωσε ο Nordestgaard.
    Η νιασίνη, μια βιταμίνη του συμπλέγματος των βιταμινών "Β", που θεωρείται ότι γενικά μειώνει τη χοληστερίνη, επίσης μειώνει τη λιποπρωτεΐνη "α", αλλά μπορεί να προκαλέσει ερυθρίαση προσώπου. Η ασπιρίνη επίσης μπορεί να μειώσει το επίπεδο της λιποπρωτεΐνης "α".

Σακαχαρώδης διαβήτης και τα καρδιακά νοσήματα

Την τελευταία δεκαετία η ελονοσία και το AIDS έχουν συγκεντρώσει το ενδιαφέρον του επιστημονικού κόσμου, όμως κάποιες χρόνιες παθήσεις όπως ο διαβήτης και τα καρδιακά νοσήματα αποτελούν ουσιαστικά την κρυφή απειλή.
Ερευνητές από την Κίνα, την Αυστραλία, τον Καναδά, τις ΗΠΑ και τη Βρετανία (και σύντομα από την Ινδία) που συγκροτούν το δυναμικό της νεοσυσταθείας Παγκόσμιας Συμμαχίας για τις Χρόνιες Παθήσεις, εργάζονται για τη μεγαλύτερη ευαισθητοποίηση και προσοχή στο εγκεφαλικό, τον καρκίνο, τις παθήσεις του αναπνευστικού και σε άλλες ασθένειες, οι οποίες αυξάνονται δραματικά σε όλο τον κόσμο. Τα στατιστικά στοιχεία και μόνο εμπνέουν ανησυχία. Χρόνιες, μη μεταδοτικές ασθένειες, αποτελούν την αιτία θανάτου πολύ περισσοτέρων ανθρώπων κάθε χρόνο σε σύγκριση με τις μολυσματικές ασθένειες όπως το AIDS.
Στην πραγματικότητα, αντιπροσωπεύουν το 60% της παγκόσμιας θνησιμότητας, σύμφωνα με τον Αμπντάλα Ντάαρ του Κέντρου Παγκόσμιας Υγείας McLaughlin-Rotman στο πανεπιστήμιο του Τορόντο.
"Υπάρχει περιορισμένη χρηματοδότηση σε αυτό τον τομέα σε ό,τι αφορά στην έρευνα και στα κονδύλια που απαιτούνται για την αντιμετώπιση του προβλήματος. Όλη η προσοχή την τελευταία δεκαετία ήταν στραμμένη στο AIDS, τη φυματίωση και την ελονοσία", είπε ο Ντάαρ στο πλαίσιο τηλεφωνικής του συνέντευξης στο Γερμανικό Πρακτορείο Ειδήσεων.
Οι διοργανωτές της νέας Παγκόσμιας Συμμαχίας για τις Χρόνιες Παθήσεις, που επισήμως ανακοινώνει σήμερα την έναρξη λειτουργίας της, παραδέχονται ότι βρίσκονται μόλις στην αρχή, αλλά έχουν να καλύψουν μεγάλο κενό.
Για παράδειγμα, ο αριθμός των ατόμων που πάσχουν από διαβήτη στην Ινδία διπλασιάστηκε φθάνοντας στα 40 εκατομμύρια, από το 1995 ως το 2007, είπε ο Ντάαρ. Αυτό τοποθετεί την Ινδία στην πρώτη θέση στην παγκόσμια κατάταξη των χωρών με τους περισσότερους διαβητικούς, σύμφωνα με το Διεθνές Ίδρυμα για τον Διαβήτη.
Ο αριθμός αυτός θα μπορούσε να φθάσει τα 70 εκατομμύρια μέχρι το 2025, δήλωσε ο Στιγκ Πράμινγκ, διευθυντής της βρετανικής οργάνωσης Oxford Health Alliance.
Αυτή η νέα παγκόσμια συνεργασία θα επικεντρώσει τις προσπάθειές της στις χώρες με χαμηλού και μεσαίου εισοδήματος κατοίκους. "Υπάρχει μία παρανόηση ότι αυτές είναι ασθένειες του πλούτου", είπε ο Πράμινγκ. "Αλλά είναι ασθένειες της φτώχειας". Ένας από τους πρωταρχικούς στόχους της νεοσυσταθείσας επιστημονικής συμμαχίας θα είναι η ανάπτυξη στρατηγικών για την καταπολέμηση αυτού του είδους των παθήσεων σε ευρεία κλίμακα. "Γνωρίζουμε πώς να γιατρέψουμε έναν ασθενή. Αλλά πώς αντιμετωπίζεις την υπέρταση, δηλαδή την υψηλή αρτηριακή πίεση σε παγκόσμιο επίπεδο;" Η έλλειψη ιατρικής υποδομής αποτελεί πρωταρχικό εμπόδιο σε πολλές χώρες, εξηγεί ο Πράμινγκ.
"Ακόμα και αν έχουμε ένα δραστικό και φθηνό φαρμακευτικό υλικό, πώς το διοχετεύουμε στους ασθενείς;" Μία λύση θα ήταν να επενδύσουμε σε πηγές που έχουν ήδη χρησιμοποιηθεί για την καταπολέμηση άλλων ασθενειών.
"Μεγάλα ποσά διοχετεύονται στις υποδομές που σχετίζονται με τον ιό HIV," είπε ο ίδιος και πρόσθεσε ότι κάποιες από αυτές θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν.
Η νέα διεθνής σύμπραξη θα εμποδίζει τους οργανισμούς-μέλη της να αντιγράφουν το έργο των άλλων και θα τους επιτρέψει να συμφωνούν σε πρωτόκολλα και μεθόδους έρευνας, τονίζει ο Ντάαρ.
Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ), του οποίου έργο είναι ο συντονισμός της παγκόσμιας έρευνας για την υγεία, μετέχει στη νέα συμμαχία ως παρατηρητής.
Ο Πράμινγκ τόνισε ότι η νέα συμμαχία είναι μία ομάδα χρηματοδότησης, που θα συγκεντρώνει τα χρήματα και θα θέτει τα θέματα της ημερησίας διατάξεως, αλλά δεν θα διενεργεί έρευνα.
Οι εισφορές από τους συμμετέχοντες οργανισμούς θα χρηματοδοτούνται από τους φόρους, εξηγεί ο Ντάαρ.
"Αυτές οι χώρες αντιλαμβάνονται ότι η υγεία είναι επένδυση, όχι δαπάνη". Ο Πράμινγκ τονίζει ότι το ένα τρίτο της οικονομικής ανάπτυξης τα τελευταία 200 χρόνια είναι αποτέλεσμα της βελτίωσης της υγείας.
Η διεθνής συμμαχία προέκυψε από μία μελέτη του 2007 για τις προκλήσεις της θεραπείας χρόνιων, μη μεταδοτικών ασθενειών, ένας από τους συγγραφείς της οποίας ήταν και ο Ντάαρ.
Τα αποτελέσματα της μελέτης οδήγησαν σε περαιτέρω συζήτηση μεταξύ των οργανισμών που είχαν την πρωτοβουλία και έτσι το σχέδιο για την σύσταση της νέας συμμαχίας αναπτύχθηκε μέσα σε έξι μήνες.
Οι συμμετέχοντες οργανισμοί είναι:
το Εθνικό Συμβούλιο για την Έρευνα στην Υγεία της Αυστραλίας, τα Ινστιτούτα Έρευνας για την Υγεία του Καναδά, το υπουργείο Υγείας της Κίνας, το Συμβούλιο για την Ιατρική Έρευνα της Βρετανίας, τα αμερικανικά Εθνικά Ινστιτούτα Υγείας και σύντομα το Συμβούλιο Ιατρικής Έρευνας της Ινδίας.
Οι έξι αυτοί οργανισμοί διαχειρίζονται περίπου το 80% της παγκόσμιας χρηματοδότησης για την έρευνα στη δημόσια υγεία, ανακοίνωσε η συμμαχία. Οι προτεραιότητες της Παγκόσμιας Συμμαχίας για τις Χρόνιες Παθήσεις στον τομέα της έρευνας θα συζητηθούν σε συνάντηση των μελών της που θα γίνει στην Ινδία τον Νοέμβριο.
Ωστόσο η Ινδία και η Κίνα, που πρόσφατες μελέτες δείχνουν ότι η παχυσαρκία αποτελεί διογκούμενο πρόβλημα και στις δύο χώρες, ενδέχεται να είναι δύο ξεχωριστεί τομείς όπου η συμμαχία θα επικεντρώσει το ενδιαφέρον της.

Διαταραχές του ύπνου και καρδιοπάθειες

Οι διαταραχές της αναπνοής κατά τον ύπνο περιλαμβάνουν μια ομάδα διαταραχών που χαρακτηρίζονται από ανωμαλίες στη συχνότητα και/ή στο εύρος των αναπνοών κατά τη διάρκεια του ύπνου. Ο πιο συχνός τύπος είναι η αποφρακτική υπνική άπνοια, η οποία οφείλεται σε πλήρη (ή μερική) σύμπτωση των τοιχωμάτων του φάρυγγα κατά τον ύπνο και παρατηρείται στο 4% των ανδρών και στο 2% των γυναικών, ηλικίας 30-65 ετών.
Ενας άλλος τύπος υπνικής άπνοιας είναι η κεντρική υπνική άπνοια, η οποία περιλαμβάνει την αναπνοή Cheyne-Stokes (αναπνοή που χαρακτηρίζεται από εναλλασσόμενες περιόδους αναπνοών με προοδευτικά αυξανόμενο και εν συνεχεία μειούμενο εύρος και περιόδους άπνοιας) και είναι πιο συχνή σε άτομα με καρδιακή ανεπάρκεια ή σοβαρό αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο. Παράγοντες κινδύνου για την εμφάνιση αποφρακτικής υπνικής άπνοιας είναι η παχυσαρκία και η ηλικία, ενώ για την εμφάνιση κεντρικής υπνικής άπνοιας είναι το ανδρικό φύλο, το χαμηλό διοξείδιο του αίματος κατά την εγρήγορση και η παρουσία αρρυθμίας.
Η αποφρακτική υπνική άπνοια, λόγω της σύγκλεισης του φάρυγγα, χαρακτηρίζεται από επιπόλαιες αναπνοές, οι οποίες προκαλούν μείωση της ενδοθωρακικής πίεσης και συνεπώς μείωση του όγκου του αίματος που εξωθείται από την καρδιά. Επιπλέον, η άπνοια προκαλεί μείωση του οξυγόνου και αύξηση του διοξειδίου του άνθρακα του αίματος, με αποτέλεσμα να διεγείρεται το συμπαθητικό σύστημα. Αυτό έχει ως συνέπεια την αύξηση της καρδιακής συχνότητας και της αρτηριακής πίεσης. Ο συνδυασμός της αυξημένης αρτηριακής πίεσης και της αυξημένης καρδιακής συχνότητας αυξάνει τις ανάγκες του μυοκαρδίου σε οξυγόνο, ενώ ταυτόχρονα η παροχή οξυγόνου είναι μειωμένη. Αυτό προδιαθέτει στην εμφάνιση ισχαιμίας του μυοκαρδίου και αρρυθμιών, ενώ μακροπρόθεσμα μπορεί να οδηγήσει σε υπερτροφία των τοιχωμάτων της αριστερής κοιλότητας της καρδιάς και τελικά, σε καρδιακή ανεπάρκεια. Τα τελευταία χρόνια όλο και περισσότερες μελέτες δείχνουν ότι και οι δύο τύποι διαταραχών της αναπνοής κατά τον ύπνο επιβαρύνουν το καρδιαγγειακό σύστημα και σχετίζονται με εμφάνιση αρτηριακής υπέρτασης, καρδιακής ανεπάρκειας, αρρυθμιών, στεφανιαίας νόσου και καρδιαγγειακών εγκεφαλικών επεισοδίων.
Η κλασική θεραπευτική προσέγγιση για την αποφρακτική άπνοια στον ύπνο είναι η εφαρμογή συνεχούς θετικής πίεσης στους αεραγωγούς μέσω μιας ρινικής μάσκας κατά τη διάρκεια του ύπνου. Αν και η ρινική μάσκα μπορεί να είναι άβολη στη χρήση της, βοηθάει σημαντικά στη βελτίωση της άπνοιας κατά τον ύπνο, της υπνηλίας κατά την εγρήγορση και στη ρύθμιση της αρτηριακής πίεσης. Εναλλακτικά μπορεί να χρησιμοποιηθεί μια ρινοστοματική μάσκα ή μάσκα προσώπου. Επιπλέον, συνιστάται η δραστική μείωση του σωματικού βάρους και η αποφυγή κατανάλωσης αλκοόλ.
Οταν ένα άτομο κατά τη διάρκεια της ημέρας παρουσιάζει υπνηλία και κόπωση ενώ κατά τη διάρκεια του ύπνου ροχαλίζει έντονα με διαστήματα παύσης της αναπνοής, ίσως πάσχει από αποφρακτική υπνική άπνοια. Αυτό δεν σημαίνει ότι όποιος ροχαλίζει ή νιώθει λίγο κουρασμένος έχει υπνική άπνοια. Σε υποψία υπνικής άπνοιας πρέπει να απευθύνεται κανείς στον καρδιολόγο ή τον πνευμονολόγο, δεδομένου ότι, όπως αναφέρθηκε, η συγκεκριμένη ομάδα παθήσεων σχετίζεται με αρτηριακή υπέρταση, αρρυθμίες ή άλλα καρδιαγγειακά νοσήματα.
Στο παρελθόν η υπνική άπνοια έμενε για χρόνια αδιάγνωστη και χωρίς θεραπεία γιατί δεν υπήρχε η κατάλληλη ενημέρωση και ευαισθητοποίηση των γιατρών και του κοινού. Σήμερα στην Ελλάδα λειτουργούν εξειδικευμένα κέντρα μελέτης των διαταραχών του ύπνου, που μπορούν να βοηθήσουν στη διάγνωση και στην αποτελεσματική αντιμετώπιση των διαταραχών της αναπνοής κατά τον ύπνο.

Του ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΥ ΣΤΕΦΑΝΑΔΗ, καθηγητή Καρδιολογίας, διευθυντή Α' Καρδιολογικής Κλινικής Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών, «Ιπποκράτειο» ΓΝΑ  ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ - 18/03/2008

Ροχαλητό: Αθώα ή παθολογική κατάσταση;

Το ροχαλητό είναι μια διαταραχή του ύπνου, που μπορεί να εμφανιστεί σε οποιαδήποτε ηλικία, κυρίως όμως μετά το 18ο έτος. Έχει υπολογιστεί ότι το 40-50% του πληθυσμού, άνω των 65 ετών , ροχαλίζει. Το ροχαλητό οφείλεται στον κραδασμό των τοιχωμάτων του στοματοφάρυγγα (μαλακή υπερώα, σταφυλή, βάση της γλώσσας, κάθετες πτυχές του βλεννογόνου του φάρυγγα. Οι κραδασμοί αυτοί προκαλούνται εξ’ αιτίας της μερικής απόφραξης του ανώτερου αεραγωγού, που ξεκινάει από τα ρουθούνια της μύτης και καταλήγει πίσω στο ρινοφάρυγγα. Κάθε εμπόδιο της ρινικής αναπνοής, που ευνοεί την εγκατάσταση στοματικής αναπνοής συμβάλλει στη εγκατάσταση του ροχαλητού. Στα εμπόδια αυτά περιλαμβάνονται η σκολίωση του ρινικού διαφράγματος, οι χρόνιες ρινίτιδες , παραρρινοκολπίτιδες, αλλεργική ρινίτιδα, οι ρινικοί πολύποδες κλπ. Προδιάθεση για ροχαλητό έχουν τα άτομα με υπερμεγέθεις αμυγδαλές και υπερτροφία των αδενοειδών εκβλαστήσεων ή κρεατάκια (συνήθως στα παιδιά), τα άτομα με μεγάλη γλώσσα, μεγάλες κάθετες πτυχές του φαρυγγικού βλεννογόνου, τα άτομα με στενή και μικρότερη του κανονικού κάτω γνάθο, άτομα με έντονα ορθοδοντικά προβλήματα.

Το ροχαλητό είναι πολύ διαδεδομένο μεταξύ των ατόμων με υπερβολικό βάρος, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι δεν υπάρχουν αδύνατα άτομα με σοβαρά προβλήματα ροχαλητού. Εφόσον κατά το ροχαλητό υπάρχει μερική απόφραξη του στοματοφάρυγγα, το άτομο συνήθως ροχαλίζει. Αν όμως προκληθεί πλήρης απόφραξη του στοματοφάρυγγα από τη ρίζα της γλώσσας, τη σταφυλή και τα τοιχώματα του φάρυγγα, τότε το ροχαλητό συνοδεύεται από άπνοια, καθώς παρεμποδίζεται η είσοδος του εισπνεόμενου αέρα στους πνεύμονες. Αυτό έχει ως επακόλουθο την αφύπνιση του ατόμου.. Άπνοια είναι η διακοπή της αναπνοής για 10 δευτερόλεπτα ή και περισσότερο.. Ο αριθμός των απνοιών ανά ώρα λέγεται απνοϊκός δείκτης. Απνοϊκός δείκτης μεγαλύτερος του 5 θεωρείται παθολογικός. Σ’αυτές τις περιπτώσεις μιλάμε για παθολογικό ή νοσηρό ροχαλητό

Τα κλινικά επακόλουθα του νοσηρού ή παθολογικού ροχαλητού που συνοδεύεται από κρίσεις άπνοιας κατά τον ύπνο είναι η υπνηλία κατά τη διάρκεια της ημέρας, η πρόκληση μικρών περιόδων ύπνου κατά τη διάρκεια της ημέρας, ο ανήσυχος ύπνος, η μυϊκή υπερτονία, ο πρωινός πονοκέφαλος, η ευερεθιστότητα και διάφορα ψυχολογικά προβλήματα συμπεριφοράς. Ανεξάρτητα από τα παραπάνω είναι συχνό το φαινόμενο στους ηλικιωμένους να παρουσιάζουν μεγάλο αριθμό απνοιών κατά τον ύπνο, χωρίς να παραπονούνται για κλινικά ενοχλήματα.. Γιαυτό το λόγο γίνεται διάκριση μεταξύ της παρουσίας αποφρακτικών απνοιών και της παρουσίας του συνδρόμου της αποφρακτικής άπνοιας, που προϋποθέτει την ύπαρξη και κλινικής συμπτωματολογίας. Η παρουσία κλινικών συμπτωμάτων (όπως το αίσθημα έντονης κούρασης ή υπνηλία και πρόκληση εύκολα ύπνου κατά την οδήγηση αυτοκινήτου) εξαιτίας του ροχαλητού και των απνοιών είναι σημαντικός προειδοποιητικός παράγοντας για όσους οδηγούν αυτοκίνητο ή άλλου τύπου όχημα, διότι είναι οι επιρρεπείς στην πρόκληση τροχαίων ατυχημάτων. Επιπλέον το παθολογικό ροχαλητό θεωρείται παράγοντας κινδύνου πρόκλησης καρδιακής ισχαιμικής νόσου, εγκεφαλικού επεισοδίου και σεξουαλικής ανικανότητας, διότι σε ένα σημαντικό ποσοστό ανδρών προκαλείται πτώση ων επιπέδων της τεστοστερόνης στο αίμα.

Η διάγνωση των αιτίων του ροχαλητού γίνεται με την ωτορινολαρυγγολογική εξέταση. Η διάγνωση του συνδρόμου της αποφρακτικής άπνοιας γίνεται με ειδική συσκευή, την οποία φέρει στο σώμα του ο ασθενής κατά τη διάρκεια του ύπνου του στο υπνοδωμάτιο του σπιτιού του, με την καθοδήγηση του ωτορινολαρυγγολόγου του . Ο φορητός υπολογιστής της συσκευής καταγράφει διαφόρους παραμέτρους της λειτουργίας του σώματος του εξεταζόμενου, τις οποίες τις αναλύει ο ωτορινολαρυγγολόγος την επομένη. Η μελέτη του ύπνου του ασθενούς μπορεί να γίνει και σε κάποιο εργαστήριο ύπνου, μόνον που πρέπει το άτομο που θα εξεταστεί να κοιμηθεί εκεί και όχι στο υπνοδωμάτιό του.

Το απλό ροχαλητό μπορεί να αντιμετωπιστεί αν το άτομο κοιμάται σε πλαγία στάση. Αν δεν βελτιωθεί το ροχαλητό ο ωτορινολαρυγγολόγος μπορεί με διάφορες επεμβάσεις να λύσει το πρόβλημα. Αν και πάλι το πρόβλημα δεν λυθεί , η τελική μέθοδος αντιμετώπισης του προβλήματος είναι η χρήση ειδικής συσκευής χορήγησης αέρα υπό θετική πίεση, κατά τη διάρκεια του ύπνου. Η συσκευή αυτή πρέπει να χρησιμοποιείται στη συνέχεια εφόρου ζωής. Γι’ αυτό δεν πρέπει ένα αθώο ροχαλητό να αφήνεται και να αντιμετωπίζεται έγκαιρα, προτού εξελιχθεί σε παθολογικό. Όσοι λοιπόν ροχαλίζουν είναι επιβεβλημένο να κάνουν λεπτομερή Ωτορινολαρυγγολογική εξέταση, ιδίως μάλιστα, όσοι είναι υποψήφιοι οδηγοί αυτοκινήτου ή όσοι ανανεώνουν το δίπλωμα οδηγού.

Πώς θα ανακαλύψετε αν ανήκετε στα άτομα με αθώο ή παθολογικό ροχαλητό

Στον πίνακα που ακολουθεί περιγράφονται οι διαφορές του αθώου από το παθολογικό ροχαλητό.

 

Παθολογικό ροχαλητό

Αθώο ροχαλητό

Συχνότητα

Ένταση ροχαλητού

Ήχος

Αναπνοή

Συμπεριφορά κατά τον ύπνο.

Υποχώρηση ή βελτίωση του ροχαλητού με τη χρήση του Rochalitex επί ένα μήνα

Ροχαλητό κάθε νύχτα ή κάθε φορά, που κοιμάται.

Πολύ έντονο, ακουστό στο διπλανό δωμάτιο.

Τραχύς, εκρηκτικός με υψηλές συχνότητες, που συνοδεύονται από ρόγχο.

Διακόπτεται συχνά ξυπνάει συχνά, έχει ανήσυχο ύπνο.

Ανήσυχος ύπνος με συχνά ξυπνήματα.

ΟΧΙ

Ευκαιριακό ροχαλητό.

Μέτρια έως δυνατή.

Αρμονικός με χαμηλές συχνότητες.

Χωρίς διακοπές, ομαλή με ήσυχο ύπνο.

Ήρεμος ύπνος.

ΝΑΙ

Ερωτήσεις που αποκαλύπτουν αν ροχαλητικός ασθενής πάσχει από αθώο ή παθολογικό ροχαλητό.

1. Ροχαλίζετε κάθε μεσημέρι ή βράδυ που πέφτετε για ύπνο; (χωρίς να έχετε καταναλώσει οινόπνευμα.)

2. Ενοχλείτε τους συγγενείς σας, που κοιμούνται στα γειτονικά δωμάτια;

3. Ξεκίνησε το ροχαλητό σας πριν από το 30ο έτος;

4. Μήπως ροχαλίζετε κι όταν κοιμάστε μπρούμυτα;

5. Μήπως κουράζεστε εύκολα, πολλές φορές την ημέρα, χωρίς φανερή αιτία;

6. Μήπως σας παίρνει ο ύπνος όταν δεν κάνετε τίποτα ή είστε χαλαρός;

7. Σας παίρνει ο ύπνος μέσα σε 5 λεπτά από τη στιγμή που θα ξαπλώσετε ή σε περισσότερο χρόνο;

8. Μήπως έχετε πάθει κάποιο τροχαίο ατύχημα, λόγω κούρασης, τουλάχιστον μια φορά;

9. Νοιώθετε κατάκοπος και εξαντλημένος το πρωί, μετά το ξύπνημα;

Για κάθε ναι παίρνετε 1 βαθμό. Βαθμολογία μικρότερη του 4 σημαίνει ότι πιθανότατα ροχαλίζετε με αθώο ροχαλητό. Βαθμολογία άνω του 5 σημαίνει ότι υπάρχει υποψία ότι πάσχετε από παθολογικό ροχαλητό.

Υπό Δρ Δημητρίου Ν. Γκέλη, Ωτορινολαρυγγολόγου
Προέδρου της Ελληνικής Εταιρείας Ωτορινολαρυγγολογικής Αλλεργίας και Ανοσολογίας και ρογχοπαθειών
Προέδρου της Ευρωπαϊκής Εταιρείας Ιατρικής Δημοσιογραφίας

Aποφρακτική άπνοια ύπνου

Για τα άτομα με αποφρακτική άπνοια ύπνου, η συμμόρφωση στην αγωγή δεν έχει οφέλη μόνο για το αναπνευστικό, αλλά και για την καρδιά των ασθενών, σύμφωνα με ελληνική μελέτη που δημοσιεύεται στο επιστημονικό έντυπο Chest. Ομάδα ερευνητών του Πανεπιστημιακού Νοσοκομείου της Αλεξανδρούπολης με επικεφαλής τον Δρ Πασχάλη Στειρόπουλο, διαπίστωσε ότι οι ασθενείς που συμμορφώνονταν καλύτερα στην θεραπεία με συνεχή θετική πίεση αερισμού (CPAP) εμφάνιζαν επίσης πτώσεις στην χοληστερόλη και τις ουσίες του αίματος που σχετίζονται με την καρδιακή νόσο. Η CPAP θεωρείται η πλέον αποτελεσματική θεραπεία για την αποφρακτική άπνοια ύπνου, μια διαταραχή των μαλακών ιστών του λάρυγγα που καταρρέουν προσωρινά κατά τη διάρκεια του ύπνου, προκαλώντας επαναλαμβανόμενα επεισόδια διακοπής και έναρξης της αναπνοής κατά τη διάρκεια της νύχτας. Η θεραπεία περιλαμβάνει την εφαρμογή μιας μάσκας στο πρόσωπο δια της οποίας η συσκευή CPAP διοχετεύει οξυγόνο με πίεση ώστε να διατηρούνται οι αεραγωγοί ανοιχτοί. Πέραν των άμεσων συμπτωμάτων, όπως το ηχηρό ροχαλητό και η υπνηλία κατά τη διάρκεια της ημέρας, η άπνοια ύπνου μπορεί επίσης να αυξήσει τον κίνδυνο καρδιαγγειακών προβλημάτων, περιλαμβανομένης της υπέρτασης και της καρδιακής νόσου. Πιστεύεται ότι η διαταραχή αυτή προκαλεί χρόνια στέρηση οξυγόνου και ενεργοποίηση του νευρικού συστήματος κατά τη διάρκεια του ύπνου, που μπορεί να στρεσάρουν το καρδιαγγειακό σύστημα με την πάροδο του χρόνου. Θεωρητικά, η θεραπεία της άπνοιας ύπνου μειώνει τους καρδιαγγειακούς κινδύνου που σχετίζονται με την διαταραχή. Ο Δρ Στειρόπουλος και οι συνεργάτες του διαπίστωσαν παρακολουθώντας 53 άνδρες και γυναίκες, ότι όσοι χρησιμοποιούσαν σε μόνιμη βάση την συσκευή της CPAP είχαν μειώσεις στα επίπεδα της χοληστερόλης, της C-αντιδρώσας πρωτεΐνης και της ομοκυστεΐνης. Οι δύο τελευταίες είναι πρωτεΐνες του αίματος που σχετίζονται με τον κίνδυνο καρδιακής νόσου. Αντίθετα, λιγότερα οφέλη καταγράφηκαν στους ασθενείς που ήταν λιγότερο συνεπείς με την θεραπεία τους, χρησιμοποιώντας την λιγότερες από τέσσερις ώρες κάθε βράδυ, κατά μέσο όρο. Αυτοί λοιπόν είχαν μείωση μόνο στα επίπεδα της ομοκυστεΐνης. Εν τω μεταξύ, οι ασθενείς που αρνήθηκαν να υποβληθούν σε θεραπεία δεν είχαν καμιά αλλαγή στους μετρήσιμους δείκτες της καρδιακής νόσου.

Η άπνοια ύπνου

Πέντε εκατομμύρια Ευρωπαίοι οδηγοί διατρέχουν τον κίνδυνο να τους πάρει ο ύπνος στο τιμόνι αφού δεν κοιμούνται καλά κατά τη διάρκεια της νύχτας. Σύμφωνα με μια νέα έρευνα που πραγματοποιήθηκε από διεθνή ομάδα γιατρών, πολλοί είναι εκείνοι που πάσχουν από άπνοια ύπνου και δεν το γνωρίζουν με αποτέλεσμα να μην ακολουθούν την κατάλληλη θεραπευτική αγωγή. Οι ίδιοι άνθρωποι βγαίνουν την επόμενη ημέρα στους δρόμους και οδηγούν θέτοντας σε κίνδυνο τόσο τη δική τους ζωή όσο και των άλλων διατρέχοντας εξαπλάσιο κίνδυνο να εμπλακούν σε τροχαίο. Η άπνοια ύπνου ευθύνεται για τη διακοπή της αναπνοής του ασθενούς ενώ κοιμάται, κατά μέσο όρο πέντε φορές την ώρα. Οι πάσχοντες νιώθουν υπνηλία κατά τη διάρκεια της ημέρας, υπερβολική κούραση και ατονία καθώς και έλλειψη συγκέντρωσης.

Η άπνοια αφορά το 8% των ανδρών 40-60 ετών και το 2% των γυναικών. Τα ποσοστά αυτά μεταφράζονται σε πέντε εκατομμύρια Ευρωπαίους. Η άπνοια ύπνου οφείλεται σε μηχανικά και δομικά προβλήματα στις αεροφόρες οδούς. Οι ειδικοί θεωρούν πως η κατάσταση είναι αρκετά σοβαρή και καλούν την Ευρωπαϊκή Ένωση να αναλάβει δράση και να ζητήσει από όλα τα ευρωπαϊκά κράτη να λάβουν τα κατάλληλα μέτρα ώστε οι απνοϊκοί να υποχρεούνται να δηλώνουν την ασθένεια από την οποία πάσχουν ώστε να ακολουθούν την κατάλληλη αγωγή. Ήδη, σε κάποιες ευρωπαϊκές χώρες, όπως η Μ.Βρετανία, η Ισπανία, η Γαλλία και η Ολλανδία οι απνοϊκοί υποχρεούνται να ακολουθήσουν αγωγή, ειδάλλως τους αφαιρείται η άδεια οδήγησης.

Αξονική αναίμακτη στεφανιογραφία

Νίκος Μποντόζογλου,Δ/ντής Τμήματος Αξονικής - Μαγνητικής Τομογραφίας Ιατρικού Αθηνών

ΑΞΟΝΙΚΗ ΣΤΕΦΑΝΙΟΓΡΑΦΙΑ

Ν. Π. Μποντόζογλου, Δ/ντής Τμήματος Αξονικής – Μαγνητικής Τομογραφίας Ιατρικού Αθηνών

Η ανάγκη εφαρμογής της προκύπτει από το μεγάλο αριθμό καθετηριασμών που γίνονται ετησίως, από τις οποίες μόνο μικρό ποσοστό προχωρά σε θεραπευτικές πράξεις.

  • Έχει μεγάλη αξιοπιστία στον αποκλεισμό της στεφανιαίας νόσου.
  • Έχει προγνωστική αξία τόσο για την εμφάνιση καρδιακού επεισοδίου όσο και για την επιβίωση του ασθενούς.
  • Η ακρίβεια του αποτελέσματος της εξέτασης επηρεάζεται σημαντικά από την εμπειρία και τον εξοπλισμό του εργαστηρίου.
  • Κύρια ένδειξη για την μέθοδο είναι ασθενείς μικρού έως μέτριου βαθμού κινδύνου για στεφανιαία νόσο με άτυπα συμπτώματα και αμφίβολο εργαστηριακό έλεγχο με σκοπό την αποφυγή άσκοπου καθετηριασμού.
  • Ο χρόνος λήψης των δεδομένων και η διακριτική ικανότητα είναι σημαντικότεροι παράγοντες από τον αριθμό τομών του μηχανήματος.
  • Συχνά είναι χρήσιμη χορήγηση β-blockers πριν την εξέταση.
  • Έναντι της κλασικής στεφανιογραφίας, η οποία παραμένει το gold standard για τον χαρακτηρισμό του βαθμού στένωσης, είναι αναίμακτη, έχει υψηλή αρνητική προγνωστική αξία για και μπορεί να χαρακτηρίσει τη ποιότητα των αθηρωματικών πλακών. Υπερτερεί έναντι της μαγνητικής στεφανιογραφίας.
  • Το όφελος από την εξέταση υπερβαίνει σημαντικά τις θεωρητικές επιπτώσεις της ακτινοβολίας, η οποία ούτως ή άλλως υπάρχει στην κλασική στεφανιογραφία και στο σπινθηρογράφημα καρδίας.

Το ΙΑΤΡΙΚΟ ΑΘΗΝΩΝ είναι πρωτοπόρο στον τομέα της Αξονικής Στεφανιογραφίας, μέθοδο την οποία άρχισε να εφαρμόζει από το 2000, μαζί με τα πρώτα νοσοκομεία διεθνώς.

Στα πλαίσια της συνεχούς ανανέωσης των μηχανημάτων εγκατέστησε πρόσφατα το νέο Καρδιολογικό Πολυτομικό Αξονικό Τομογράφο SOMATOM SENSATION CARDIAC της εταιρείας SIEMENS, ο οποίος διαθέτει:

Τον ταχύτερο χρόνο περιστροφής της λυχνίας με λήψη των δεδομένων σε 0.24 δευτερόλεπτα παρέχοντας εικόνες ελεύθερες κινητικών παρασίτων.

Το μικρότερο σήμερα πάχος τομής: 0.6 χιλιοστά, επιτρέποντας τη δημιουργία εικόνων υψηλής ευκρίνειας για την ακριβή ανάδειξη, μέτρηση και χαρακτηρισμό των στενώσεων.

Ειδικά προγράμματα λειτουργικής μελέτης της αριστερής κοιλίας.

Τα τελευταία προγράμματα ακτινοπροστασίας μειώνοντας σημαντικά τη χορηγούμενη δόση ακτινοβολίας.

Με την ευκαιρία αυτή παραθέτουμε ορισμένες, χρήσιμες ελπίζω, πληροφορίες για την αξονική στεφανιογραφία:

Τρεις παράγοντες επηρεάζουν την αποτελεσματικότητα της εξέτασης:

Α. Εμπειρία: Η εκτέλεση της εξέτασης, η δημιουργία των εικόνων και κυρίως η αξιολόγηση των στενώσεων των στεφανιαίων απαιτούν σημαντική εμπειρία. Στο Ιατρικό Αθηνών έχουμε εξετάσει μέχρι σήμερα πάνω από 3000 ασθενείς. Έχουμε επίσης ανακοινώσει στην Ελλάδα και διεθνώς πρωτοποριακές και βραβευθείσες μελέτες επάνω στη μέθοδο.

Β. Εξοπλισμός: Η μέθοδος είναι δυνατή μόνο με νεότερου τύπου Πολυτομικούς Αξονικούς Τομογράφους, εφοδιασμένους με ειδικά καρδιολογικά προγράμματα οι οποίοι να παρέχουν υψηλή διακριτική ικανότητα και μικρό χρόνο συλλογής των δεδομένων έτσι ώστε να αποφεύγουν τα κινητικά παράσιτα.

Γ. Επιλογή ασθενών: Η μέθοδος, τουλάχιστον στη σημερινή φάση ανάπτυξής της, είναι πραγματικά χρήσιμη σε καθορισμένες ενδείξεις. Στο Ιατρικό Αθηνών φροντίζουμε ώστε σε συνεννόηση με το θεράποντα ιατρό η εξέταση να γίνεται στις κατηγορίες των ασθενών που μπορεί να ωφεληθούν από τη μέθοδο.

Ποιες είναι σήμερα οι ενδείξεις της αξονικής στεφανιογραφίας:

O μη γνωστός στεφανιαίος ασθενής με:

- Άτυπα συμπτώματα και αμφίβολο test κοπώσεως ή σπινθηρογράφημα μυοκαρδίου.

- Οξύ οπισθοστερνικό άλγος με φυσιολογικό ΗΚΓ και φυσιολογικό αιματολογικό έλεγχο.

H αξονική στεφανιογραφία αποκλείει αξιόπιστα τις σημαντικές στενώσεις των στεφανιαίων αρτηριών σε πληθυσμούς μικρού έως μετρίου βαθμού κινδύνου στεφανιαίας νόσου. Η μέθοδος έχει αρνητική προγνωστική αξία μεγαλύτερη του 95%. Σαν αποτέλεσμα, εάν η εξέταση δεν δείξει σημαντικά παθολογικά ευρήματα ο απεικονιστικός έλεγχος των στεφανιαίων μπορεί να σταματήσει εδώ και με τον τρόπο αυτό αποφεύγονται οι «άσκοποι» καθετηριασμοί. Οι ενδείξεις πιστεύεται ότι θα πολλαπλασιαστούν με την ανάπτυξη της μεθόδου.

Τι προσφέρει η αξονική στεφανιογραφία στον έλεγχο μετά by-passή τοποθέτηση stent;

Η αξονική στεφανιογραφία μελετά καλά τη βατότητα των μοσχευμάτων, ιδία των φλεβικών, τα οποία έχουν μεγαλύτερη διάμετρο. Δυσκολία στην ανάδειξη στενώσεων μπορεί να υπάρξει στις αναστομώσεις εάν υπάρχουν πολλά μεταλλικά clips ή στα γηγενή στεφανιαία αγγεία των ασθενών αυτών, τα οποία είναι συχνά αποτιτανωμένα. Η μέθοδος μπορεί να αναδείξει την απόφραξη ή τη στένωση του αυλού των stents. Στην βιβλιογραφία αναφέρεται ότι με τους νεώτερους αξονικούς τομογράφους 64 τομών η ευαισθησία στην ανακάλυψη σημαντικών στενώσεων υπερβαίνει το 90% για stents διαμέτρου μεγαλύτερης των 3 mm.

Χρειάζεται η χορήγηση β- blockersπριν την εξέταση;

Οι πολλές σφίξεις προκαλούν κινητικά παράσιτα στην εξέταση της αξονικής στεφανιογραφίας. Η χορήγηση β- blockers βοηθά οι σφίξεις να μην υπερβαίνουν τις 65-75/το λεπτό έτσι ώστε η λήψη των δεδομένων κατά τη τελοδιαστολική φάση της καρδιάς να μη «μολύνεται» από τη συστολική φάση. Η παράμετρος αυτή δεν σχετίζεται με τον αριθμό των τομών του μηχανήματος. Ορισμένα μηχανήματα, χρησιμοποιώντας διπλούς αξονικούς τομογράφους περιορίζουν το πρόβλημα και πάλι όμως οι εξετάσεις φαίνεται ότι έχουν λιγότερα artifacts όταν οι σφίξεις είναι σχετικά χαμηλότερες. Επιπρόσθετα η χορήγηση β- blockers βοηθά, λόγω της διατήρησης σταθερών σφίξεων, στη καλύτερη εφαρμογή των σύγχρονων μεθόδων μείωσης της ακτινοβολίας.

Πώς συγκρίνεται η αξονική στεφανιογραφία με τις άλλες στεφανιογραφίες;

Κλασική στεφανιογραφία: Παραμένει εξέταση εκλογής στη μέτρηση του βαθμού των στενώσεων και καθορίζει σε σημαντικό βαθμό την θεραπευτική αγωγή. Η αξονική στεφανιογραφία έχει τρία σημαντικά πλεονεκτήματα έναντι της κλασικής: Το αναίμακτο της εξέτασης, την υψηλή αρνητική προγνωστική αξία και την άμεση ανάδειξη και το χαρακτηρισμό της ποιότητας των αθηρωματικών πλακών.

Μαγνητική στεφανιογραφία: Η διακριτική ικανότητα αυτής είναι μικρότερη της αξονικής. Επίσης, η εξέταση είναι πιο δύσκολη στην εκτέλεσή της και κυρίως στερείται σταθερότητας στην ποιότητα του αποτελέσματος. Τουλάχιστον στο εγγύς μέλλον η αξονική στεφανιογραφία θα επικρατεί στη μη επεμβατική απεικόνιση των στεφανιαίων.

Αντενδείξεις για την εκτέλεση αξονικής στεφανιογραφίας

Παρουσία πολλών αποτιτανώσεων. Αποτελεί το συχνότερο παράγοντα μείωσης της απόδοσης της μεθόδου. Οι έντονες τοιχωματικές αποτιτανώσεις δυσχεραίνουν τη μελέτη του αυλού των στεφανιαίων αρτηριών.

Νεφρική ανεπάρκεια. Αλλεργία στα σκιαγραφικά. Λόγω της χορήγησης ιωδιούχου σκιαγραφικού ενδοφλεβίως. Η ποσότητα που χρησιμοποιείται είναι συνήθως 80-100 cc.

Αρρυθμία, ταχυσφυγμία. Προκαλούν κινητικά παράσιτα, τα οποία όμως με τη χρήση σύγχρονων τομογράφων είναι περιορισμένα.

Πόση ακτινοβολία έχει η αξονική στεφανιογραφία;

Οι δημοσιευμένες μετρήσεις δόσης ακτινοβολίας για μία εξέταση αξονικής στεφανιογραφίας ποικίλουν σημαντικά από 8 έως 20 mSvs. O νέος αξονικός τομογράφος του Ιατρικού Αθηνών εφαρμόζει ειδικά προγράμματα μείωσης της ακτινοβολίας και η δόση ευρίσκεται στα επίπεδα της κλασικής στεφανιογραφίας ή του σπινθηρογραφήματος καρδιάς.

Ο γενικός κανόνας για τις εξετάσεις οι οποίες περιέχουν ακτινοβολία είναι να χρησιμοποιούνται κατόπιν ιατρικής ένδειξης και να σχεδιάζονται έτσι ώστε να αποκτώνται όλες οι αναγκαίες πληροφορίες με τη χαμηλότερη δυνατή ακτινοβολία. Με τον τρόπο αυτό το δυνητικό όφελος για τον ασθενή υπερβαίνει σημαντικά τις θεωρητικές επιπτώσεις της ακτινοβολίας.

Διακόψτε το κάπνισμα

Όσο εύκολη υπόθεση είναι η έναρξη του καπνίσματος τόσο δύσκολη και επίπονη προσπάθεια προϋποθέτει η διακοπή του. Στον τομέα αυτό έρχονται να διαδραματίσουν σημαντικό ρόλο τα Ιατρεία Διακοπής Καπνίσματος, στα οποία έμπειροι επιστήμονες θα προτείνουν την καλύτερη μέθοδο για τον καθένα

Με τη δύναμη της θέλησης

Χρησιμοποιώντας τη μέθοδο αυτόβουλης διακοπής, το ένα τρίτο των καπνιστών δεν καταφέρνει να απέχει περισσότερο από δύο μέρες! Μόνο το 3%- 5% συνεχίζει να απέχει για ένα χρόνο και θεωρείται ότι επέτυχε στην προσπάθειά του.

Εναλλακτικές θεραπείες
Περιλαμβάνουν θεραπεία συμπεριφοράς, ομαδικά προγράμματα, πλύσεις στόματος που κάνουν τη γεύση των τσιγάρων απωθητική, ύπνωση και βελονισμό. Τα στοιχεία που υποστηρίζουν αυτές τις μεθόδους είναι κατά μεγάλο βαθμό ελλιπή, αφού υπήρχαν μόνο λίγες ικανοποιητικές τυχαιοποιημένες ελεγχόμενες δοκιμές με παρακολούθηση όλων των συμμετεχόντων.

Θεραπεία υποκατάστασης νικοτίνης
Πολλοί καπνιστές έχουν αντιρρήσεις στη θεραπεία υποκατάστασης νικοτίνης, καθώς τη θεωρούν ως παράταση της εξάρτησης από τη νικοτίνη ή ως μεταφορά αυτής τη εξάρτησης.

Θεραπεία με βαρενικλίνη
Η βαρενικλίνη είναι νέα φαρμακευτική ουσία που κυκλοφόρησε τελευταία στη χώρα μας. Πρόκειται για ένα φάρμακο που δεν είναι υποκατάστατο νικοτίνης, δεν έχει αντικαταθλιπτική δράση και που όμως έχει πολύ

καλά αποτελέσματα στη μείωση της επιθυμίας για κάπνισμα, στα συμπτώματα στέρησης και ικανοποίησης. Σύμφωνα με πρόσφατη μελέτη, στην οποία χορηγήθηκε σε καπνιστές φαρμακευτική αγωγή με βαρενικλίνη γιαδώδεκα εβδομάδες, μετά την πάροδο ενός χρόνου από το τέλος της αγωγής το 58,3% είχε διακόψει πλήρως το κάπνισμα. Οι παρενέργειες από τη χρήση της βαρενικλίνης είναι σε μικρό ποσοστό και συχνότερες στις γυναί-κες και περιλαμβάνουν ναυτία, μετεωρισμό, αϋπνία, ζάλη και περίεργα όνειρα. Η ουσία αυτή έχει υψηλά ποσοστά επιτυχίας, είναι ασφαλής στη χρήση της, όμως θα πρέπει να χορηγείται με ιατρική συνταγή.

Πόσο εξαρτημένος είστε

Πόσο γρήγορα, αφού ξυπνήσετε, καπνίζετε το πρώτο τσιγάρο;
Α. μέσα στα πρώτα 5 λεπτά (3 πόντοι)
Β. 6-30 λεπτά μετά (2 πόντοι)
Γ. 31-60 λεπτά μετά (1 πόντος)
Δ. περισσότερο από 60 λεπτά
μετά (0 πόντοι)

Σας είναι δύσκολο να μην καπνίσετε σε μέρη όπου το κάπνισμα απαγορεύεται;
Α. Ναι (1 πόντος)
Β. Όχι (0 πόντοι)

Ποιο τσιγάρο σας είναι πιο δύσκολο να μην καπνίσετε;
Α. Το πρώτο της ημέρας (1 πόντος)
Β. Οποιοδήποτε άλλο (0 πόντοι)

Πόσα τσιγάρα την ημέρα καπνίζετε;
Α. 10 ή λιγότερα (0 πόντοι)
Β. 11-20 (1 πόντος)
Γ. 21-30 (2 πόντοι)
Δ. 31 ή περισσότερα (3 πόντοι)

Καπνίζετε πιο πολύ το πρωί απ’ ό,τι το απόγευμα;
Α. Ναι (1 πόντος)
Β. Όχι (0 πόντοι)

Καπνίζετε ακόμα κι όταν είστε άρρωστος και αναγκάζεστε να μείνετε στο κρεβάτι;
Α. Ναι (1 πόντος)
Β. Όχι (0 πόντοι)

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ
0 έως 3 βαθμούς:
Ελαφρά εξαρτημένος καπνιστής.

4 έως 6 βαθμούς:
Μέτρια εξαρτημένος

7 έως 10 βαθμούς:
Πολύ εξαρτημένος καπνιστής.

Στην Ελλάδα το 65% των καπνιστών συγκεντρώνει 7-10 βαθμούς, δηλαδή αποτελούν πολύ εξαρτημένους καπνιστές.

Με τη συνεργασία του ΜΙΧΑΛΗ ΠΑΤΕΝΤΑΛΑΚΗ, Πνευμονολόγου

Κολπική μαρμαρυγή

Εκατό χιλιάδες Έλληνες πάσχουν από κολπική μαρμαρυγή. Είναι η συχνότερη μορφή αρρυθμίας και το τελευταίο καιρό παρουσιάζεται σε όλο και νεαρότερες ηλικίες

Σ’ ένα ποσοστό 30%-45% των περιστατικών παροξυσμικής κολπικής μαρμαρυγής, η πάθηση εμφανίζεται σε ασθενείς νεαρής ηλικίας που δεν πάσχουν από κάποια άλλη νόσο

Νιώθουν ένα φτερούγισμα στο στήθος, τους κόβετε η ανάσα και η καρδιά τους πάει να σπάει… Σε όσους πάσχουν από κολπική μαρμαρυγή διαταράσσεται και επιταχύνεται ο καρδιακός ρυθμός, εξαιτίας ηλεκτρικών ερεθισμάτων. Αυτό προκαλεί γρήγορη και ακανόνιστη κολπική δραστηριότητα που μπορεί να φτάσει τις 400-600 σφίξεις το λεπτό!

Όταν το αίμα δεν εξωθείται πλήρως από τους καρδιακούς κόλπους μπορεί να λιμνάσει και να σχηματισθούν θρόμβοι. Όταν σχηματισθεί θρόμβος στον κόλπο της καρδιάς, υπάρχει περίπτωση να εξέλθει από την καρδιά και να φράξει κάποια από τις αρτηρίες του εγκεφάλου, προκαλώντας αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο. Κατά συνέπεια, περίπου το 15% του συνόλου των αγγειακών εγκεφαλικών επεισοδίων οφείλεται στην κολπική μαρμαρυγή. Η κολπική μαρμαρυγή είναι μία αρκετά σοβαρή πάθηση που δυσχεραίνει σε σημαντικό βαθμό τη ζωή του ασθενούς, κυρίως εξαιτίας της αδυναμίας του να εκτελεί τις συνήθεις καθημερινές δραστηριότητες,λόγω ενοχλήσεων που οφείλονται σε ταχυπαλμία, στηθάγχη, δύσπνοια, κόπωση ή ζάλη.

Οι ασθενείς ενδέχεται να βιώνουν περιόδους χωρίς συμπτώματα κολπικής μαρμαρυγής.Με τον καιρό οι ταχυπαλμίες μπορεί να εξαφανισθούν,ώστε οι ασθενείς με μόνιμη αρρυθμία να μην εμφανίζουν συμπτώματα. Αυτό είναι ιδιαίτερα συνηθισμένο μεταξύ των ηλικιωμένων.Η συχνότητα εμφάνισης της κολπικής μαρμαρυγής αυξάνεται με την πρόοδο της ηλικίας και η νόσος συχνά συνυπάρχει με άλλα καρδιαγγειακά νοσήματα ή παράγοντες κινδύνου.

  • Μήπως έχετε;
    Αίσθημα παλμών
  • Ξαφνικό φούσκωμα
  • Φτερούγισμα ή ταχυπαλμία στο στήθος
    • Έλλειψη ενέργειας ή αίσθημα υπερκόπωσης
    • Ζάλη-αίσθημα ελαφριάς κεφαλαλγίας ή λιποθυμίας
    • Πόνο, πίεση στο στήθος
    • Δύσπνοια - δυσκολία αναπνοής σε συνήθεις δραστηριότητες ή στην ηρεμία

Αν παρουσιάζετε τα παραπάνω συμπτώματα συμβουλευτείτε το γιατρό σας.

Έρευνα και θεραπεία
Αισιόδοξα είναι τα νέα από το μέτωπο της επιστήμης ενάντια στην κολπική μαρμαρυγή!Πρόσφατα παρουσιάστηκαν τααποτελέσματα μίας διεθνούς πολυκεντρικής μελέτης της ΑΤΗΕΝΑ, στην οποία συμμετέχουν 4.628 ασθενείς με κολπική μαρμαρυγή, από 550 κέντρα σε 37 χώρες. Στη μελέτη αυτή FEELGOOD 29
αξιολογήθηκε ένα νέο φάρμακο για την κολπική μαρμαρυγή, η δρονεδαρόνη (Dronedarone-Multaq). Σύμφωνα με αυτή τη μελέτη η δρονεδαρόνη είναι το μοναδικό αντιαρρυθμικό φάρμακο που έχει δείξει ότι μειώνει σημαντικά τη νοσηρότητα και τη θνητότητα ασθενών με κολπική μαρμαρυγή, κολπικό πτερυγισμό ή με πρόσφατο ιστορικό αυτών των νόσων.

Όπως προέκυψε από την έρευνα, ο κίνδυνος για θάνατο ή νοσηλεία εξαιτίας καρδιαγγειακής νόσου μειώθηκε κατά 24% στην ομάδα των ασθενών που έλαβε δρονεδαρόνη επιπρόσθετα της συνήθους αγωγής. Πρόσφατα, η Συμβουλευτική Επιτροπή του FDA γνωμοδότησε θετικά για την έγκριση της δρονεδαρόνης από τον Αμερικανικό Οργανισμό Τροφίμων και Φαρμάκων (FDA) για τη θεραπεία των ασθενών με παροξυσμική ή εμμένουσα κολπική μαρμαρυγή.

    • Όταν έχω… προσέχω
      Σε όσους παρουσιάζουν αρρυθμίες οι επιστήμονες συνιστούν:
    • Διακοπή καπνίσματος
    • Περιορισμό στη λήψη αλκοόλ
    • Λιγότερο καφέ, τσάι ή κόκα κόλα
    • Προσοχή σε αντιβηχικά και φάρμακα για το κοινό κρυολόγημα
    • Κινδυνεύετε από κολπική μαρμαρυγή αν έχετε:
    • Προχωρημένη ηλικία
    • Παχυσαρκία
    • Υπέρταση
    • Έμφραγμα του μυοκαρδίου
    • Συμφορητική καρδιακή ανεπάρκεια
    • Βαλβιδική καρδιακή νόσο

Αξονική στεφανιογραφία

Πραγματικότητα αποτελεί πλέον η ανώδυνη αξονική στεφανιογραφία. Μέσα σ’ ένα δευτερόλεπτο, οι σύγχρονοι πολυτομικοί αξονικοί τομογράφοι σαρώνουν ολόκληρο το σώμα και δίνουν αξιόπιστες τρισδιάστατες εικόνες από την καρδιά, τα στεφανιαία αγγεία και όλα τα όργανα του ανθρώπινου σώματος, ανοίγοντας νέους ορίζοντες στην αντιμετώπιση των καρδιοπαθειών

Η πρόοδος της τεχνολογίας μειώνει στο ελάχιστο την ταλαιπωρία του ασθενούς, ο οποίος πλέον ανώδυνα μπορεί να υποβληθεί σε στεφανιογραφία. Η αξιολόγηση των στεφανιαίων αγγείων της καρδιάς πριν από μερικά χρόνια γινόταν μόνο με την κλασική στεφανιογραφία, με καθετηριασμό στην καρδιά.Η μέθοδος αυτή συνεχίζει και σήμερα να λειτουργεί και να ισχύει, ιδιαίτερα όταν πρόκειται κανείς να κάνει επεμβατική τοποθέτηση stent. Όμως, τα τελευταία χρόνια χρησιμοποιούνται οι πολυτομικοί αξονικοί τομογράφοι, μηχανήματα που λειτουργούν με πολλαπλές τομές και έχουν τη δυνατότητα λόγω της μεγάλης ταχύτητάς τους να απεικονίσουν τα στεφανιαία αγγεία της καρδιάς! Επειδή η καρδιά είναι όργανο το οποίο πάλλεται,πρέπει η μέθοδος που το αξιολογεί και το καταγράφει να έχει μεγάλη ταχύτητα, για να μπορέσει να λειτουργήσει ενδιάμεσα από τους παλμούς της καρδιάς και να μην έχει κινητικά σφάλματα.

Πώς γίνεται

Είναι μια κλασική εξέταση αξονικού τομογράφου, μόνο που τα μηχανήματα είναι ταχύτατα! Κατ’ αρχάς εγχύεται σκιαγραφικό στη φλέβα του ασθενούς και στη συνέχεια λαμβάνονται πολλαπλές τομές, οι οποίες καταγράφονται στο σκληρό δίσκο του αξονικού τομογράφου. Έπειτα, με ένα ειδικό μηχάνημα επεξεργασίας των εικόνων, γίνεται επεξεργασία και ανασύνθεση,απεικονίζοντας τα στεφανιαία αγγεία σε διάφορα επίπεδα.Η εξέταση αυτή καθ αυτή διαρκεί μόνο 10-15 δευτερόλεπτα,αλλά πρέπει να προηγηθεί μία μικρή προετοιμασία προκειμένου να γίνει η έγχυση του σκιαγραφικού. Πρέπει να επισημανθεί ότι η αξονική στεφανιογραφία δεν αντικαθιστά την κλασική στεφανιογραφία.

Είναι εξίσου αξιόπιστη μέθοδος και μπορεί να απεικονίσει τη στένωση και την αθηρωμάτωση των στεφανιαίων πάρα πολύ καλά.Με τη μέθοδο ανιχνεύονται οι βλάβες των αγγείων σε ποσοστό γύρω στο 95%. Πότε χρησιμοποιείται Η μέθοδος μπορεί να χρησιμοποιηθεί σαν χαρτογράφηση της καρδιάς σε ανθρώπους που έχουν κλινικά συμπτώματα, δηλαδή έχουν υπόνοια στεφανιαίας νόσου, με προκάρδια άλγη και ανάλογα τέτοια
συμπτώματα. Χρησιμοποιείται, επίσης, σε ανθρώπους υψηλού κινδύνου, που έχουν οικογενειακό ιστορικό εμφράγματος ή στεφανιαίας νόσου ή έχουν υψηλά επίπεδα χοληστερίνης και άλλους παράγοντες κινδύνου.Μετά την ηλικία των 50 μπορεί να γίνει για προληπτικούς λόγους.

Αντενδείξεις

Το φάρμακο που χρησιμοποιείται στην αξονική στεφανιογραφία μπορεί να το πάρει ο καθένας, εκτός από τους αλλεργικούς ασθενείς.

Αρχείο Αναρτήσεων